تربیت فرزند در اسلام – همکده

به یاد داشته باشیم که مقوله تربیت، فارغ از جنبه روحی و نفسانی آن، جنبه بدنی و عقلی را نیز شامل میشود و هر گاه این سه به موازات یکدیگر و به طور صحیح تربیت شوند، قطعاً انسان توانا و مستعدی را تقدیم جامعه بشری خواهیم کرد. خداوند در آیه ۳۴ سوره ص، افکنده شدن جنازه فرزند سلیمان بر تختش را وسیله ای برای آزمایش او میداند و در آیات ۸۳ تا ۱۰۶ صافات، حضرت ابراهیم(ع) مأمور ذبح فرزندش میشود تا اینگونه، آزمون الهی را بگذراند. در قرآن كریم شرافت و كرامت انسان را براحتی می توان از تشریح جریان خلقت حضرت آدم (ع) و فرمان سجده ملائكه در مقابل ایشان و اعطای مقام جانشینی خدا در روی زمین دریافت. زیرا وسعت وجود، ظرافت فکر و اندیشهی حضرت امام خمینی(رحمتالله علیه)در بخش تربیتی افکار ایشان تجلی یافته است. در تاریخ آمده است، گاهی افرادی خدمت امام معصوم میرسیدند و پرسشهایی را از ایشان میکردند. مسلما چنین افرادی آنچه در توان دارند در تربیت فرزندان و همسران و آشنایی آنها به اصول و فروع اسلام و راه های حق و عدالت، فروگذار نمیکنند و در آنجا که دستشان نمی رسد دست به دامن لطف پروردگار می زنند و دعا میکنند. در میان این قبایل جوانی بود که ۱۴ سال سن داشت به اسم درواس بن حبیب.

راه و روش پیامبر ج اینگونه بود که اسمهای زشت را به اسمهای خوب تغییر میداد مثلاً اسم عاصیه را به جمیله و اسم اصرم را به زرعه تغییر داد. یکی از اهداف ازدواج در دین اسلام، تولید نسل است که در آموزه های اسلامی فراوان سفارش شده، به گونه ای که پیامبر اکرم(ص) در این باره می فرمایند: «ازدواج کنید و بچه دار شوید تا امت من زیاد شود، تا من در قیامت به زیادی امتم مباهات کنم». از امام علی علیه السلام نقل شده که روزی رسول خدا صل الله علیه وآله مردی را دید که دو فرزند داشت، یکی از آنها را بوسید و دیگری را وانهاد. همین طور وقتی که قصد داریم به منزل یکی از آشنایان به مهمانی برویم قبل از مهمانی رفتن خود را از هر لحاظ باید آماده کنیم. به هر جهت ، موضوعی است پر بار و دامنه دار که مجال بسیار می خواهد و پیداست که در این مختصر نمی گنجد . از همین رو در بحث بینش و شناخت مادر نسبت به دین، خود (نفس)، موقعیت مادر و فرزند، خود فرزند به عنوان فردی منحصر به فرد و مسائل مرتبط با تربیت دینی اشاره شده که هر کدام به صورت جداگانه مورد بررسی قرار گرفته و بعد در بحث عواطف و عمل، جهات و چگونگی اثرپذیری از این شخصیت بهنجار مورد تحلیل قرار گرفته است.

انسان از بزرگترین معجزات آفرینش است بویژه از آن رو که نه فرشته است ، نه شیطان و نه حیوان ، ولی در مسیر حرکت خود ، می تواند حتی بالاتراز فرشته ، فرا رود ( و آنچه اندر وهم ناید ، آن شود ) یا در مسیر انحطاط اخلاقی ، دیو صفت گردد و در مواردی از حیوان نیز پست تر . زیرا در این دوران افزون بر اینکه ساختمان جسمی کودک محکم می شود، ساختار روحی او نیز تکوین می یابد. از نظر اسلام مسئولیت پدر و مادر تنها اداره زندگی مادی و تأمین نیازهای جسمانی کودک نیست، بلکه پاسخگویی به نیازهای عاطفی و روانی کودک و توجه به جنبه های تربیتی وی نیز بر عهده والدین است. و حتی تغذیه مادر بر تربیت روحی و اخلاقی او مؤثر است. اسلام شخصیت آینده کودک را مرهون تربیت و پرورش و مراقبت پدر و مادر میداند و برای تمام لحظات زندگی و دوران عمر افراد، دستورات خاص و مقررات ویژه ای دارد. و تنها درس خواندن و بالا بردن سطح اطلاعات و معلومات موجب پرورش قوه استدلال نمی شود و فقط سطح محفوظات را بالا می برند، این محفوظات یا به صورت بهتر معلومات، خود به خود فرد را تربیت نمی کند و امر تربیت جدا از این امر آموزش است و باید توجه بیشتری به امر تربیت کرد.

ما برای یک تربیت خوب ابتدا باید زمینه رشد و پرورش دختر رافراهم کنیم سپس به تربیت او بپردازیم . والدین می بایست زمینه مدرسه رفتن فرزند را فراهم نمایند تا از نعمت خواندن و نوشتن برخوردار گردند. برای همین منظور هم بود که پیامبر عظیمالشأن اسلام از همان آغاز رسالت خطیر خود، به آموزش خواندن و نوشتن برای کودکان سفارش فرمود. شاید برای بعضی افراد مفهوم تربیت روشن نباشد و تربیت را باآموزش مهارتهای خواندن و نوشتن یکسان تلقی کنند این امر آن طور که باید و شاید مهم تلقی نشود. روایت شده که یک نفر یهودی از پیامبر ج طلب داشت و هنوز وقتش فرانرسیده بود در سر راه مدینه بر پیامبر ج اعتراض کرد و گفت: شما طائفۀ بنوعبدالمطلب قومی هستید که بدهی را نمیدهید و امروز و فردا میکند. تربیت امری است حائز اهمیت و دارای نقش و فایده های فوق العاده در ایجاد تحول و دگرگونی درحیات انسان هاست و به لحاظ اهمیت این امر است که از روزگاران دیرین مورد توجه همه والدین و مربیان و فلاسفه و علمای اخلاق بوده و هست . یکی از مسائلی که اکثر خانوادهها در رابطه با کودکان خود با آن مواجه هستند چگونگی تشویق کودکان به کارهای خوب و پسندیده است.

دیدگاهتان را بنویسید